Kedi (Felis silvestris catus) kedigiller (Felidae) familyasından evlerde beslenebilen küçük memeli avcı ve etçil hayvanlar. Zaman zaman bitkisel gıda tüketebilirler.

Evcil kedi yabanıl kedigil türlerine özgü fizyolojik özelliklerin pek çoğuna sahiptir. Ortalama ağırlığı 2.7 - 4.5 kg arasında değişmekle birlikte soyu karışık olanlar arasında 12.5 kg'a ulaşanlar ender değildir. Ortalama vücut uzunluğu erkeklerde 70 dişilerde 50 cm'dir. Evcil kedi soylarının büyük bölümü kısa tüylü Ankara ve İran kedileri ise uzun tüylüdür; ayrıca bir İngiliz soyu olan Rex Kedisi'nin tüyleri ise kıvırcıktır. Kediler genellikle siyah sarı boz ve beyaz renkli ya da bu renklerden birkaçıyla alacalıdır. Tekir denilen siyah çizgi ve benekler ile bezenmiş kedilere oldukça sık rastlanır. Üç renk ile alacalanmış kedilerin pek azı erkek olup bu erkeklerin ise hemen hemen tümü kısırdır Ankara kedisi gibi mavi gözlü uzun beyaz tüylü kedilerin çoğu ise sağırdır.

Kedinin üst çenesinde 16 alt çenesinde 14 diş bulunur. Toplam sayısı 24 olan süt dişleri yaklaşık beşinci ayda yerini kalıcı dişlere bırakır. Öbür kediler gibi ağızları yalnız dikey yönde hareket ederek besinleri tutmaya kesmeye ve parçalamaya fırçaya benzeyen dilleri sıvıları içebilmeye ve fırçalanarak temizlenmeye yarar.

Kedilerin özelleşmiş yapılarından biri de keskin ve sivri tırnaklar ile donanmış güçlü pençeleridir. Pençelerinde tırnakları içeriye çeken bir mekanizma bulunur. Parmak ucunda tırnağı taşıyan kemik eklemlendiği kemiğin ucunda dönerek tırnağın içeri çekilmesini ya da dışarı çıkarılmasını sağlar. Tırnakları kılıfından çıkarma hareketi aynı zamanda iki misli genişlettiği pençeyi etkin bir silaha dönüştürür.

Öbür familya üyelerinde olduğu gibi gözlerinin ağ tabakasında ışığa karşı büyük bir duyarlılık sağlayan guanin katmanı vardır. Kedi gözünün geceleri güçlü ışık karşısında parlamasına bu madde yol açar. İrice olan gözlerindeki iris ışığın yoğunluğuna göre genişler ya da ince bir dikine çizgi halini alıncaya kadar daralır. Kediler renkleri belirgin olarak ayırt edemezler.

Özellikle erişkinlerde gelişkin olan koku alma duyusu besinlerin değerlendirilmesinde yaşamsal önem taşır. Öyle ki hastalık sonucu burun delikleri tıkanan bir kedinin iştahı tümüyle kapanabilir.

Kedilerin dokunma duyusu keskindir. Kaş bıyık yanak tüyleri ve kulaklardaki tüy tutamlarının tümü de titreşim biçimindeki uyarılara karşı son derece duyarlıdır. Bıyıkların işlevi tam olarak anlaşılamamıştır. Gene de bıyıkları kesildiğinde kedinin geçici olarak çevreye uyum zorluğu çektiği bilinir. Ayrıca ayak parmakları pençe yüzeyi ve burun dokunmaya karşı çok duyarlıdır.

Kedilerin işitme duyusu da çok keskindir. İnsan kulağında yalnız 6 kas bulunmasına karşın kedi kulağında 30'a yakın kas bulunur. Bu yüzden kulaklarını çok hızlı bir biçimde sesin geldiği yöne döndürebilirler. Kedinin kulakları saniyede 25.000'e kadar ulaşan ses üstü frekanslara duyarlıdır.

Kural olarak evcil kediler 7 - 12 ayda cinsel olgunluğa erişir. Gebelik süresi kediden kediye değişse de ortalama 63 - 65 gündür ve doğum genellikle 2 saat kadar sürer. Dişi kedi bir batında ortalama 4 yavru doğurur. Buna karşılık Habeş Kedisi genellikle daha az Siyam Kedisi daha çok yavrular. Yeni doğmuş kedi yavrularının gözleri kapalı kulakları gelişmemiş ve koku alma duyuları eksiktir. Dişi kedi normal koşullar altında yılda üç kez gebe kaldığından bu hayvanların oldukça basit ve güvenli bir ameliyatla kısırlaştırılması çağdaş toplumlarda yaygınlık kazanmıştır.

Top